Οι ετικέτες είναι για τα βαζάκια

Οι άνθρωποι δεν είναι μονοδιάστατοι, δεν έχουν οδηγίες χρήσεως και δεν μπορούμε να τους κολλάμε ετικέτες – εκτός κι αν η ετικέτα είναι μισό μέτρο.

Αν δεν ταιριάζεις σε μια περιγραφή, πρέπει να αλλάξει η περιγραφή, όχι εσύ.

Ο πολυτεχνίτης μπορεί να είναι ερημοσπίτης, αλλά σίγουρα δεν είναι βαρετός.

Το τζόκερ και στην Αρούμπα!

Φαντάσου ότι βρίσκεσαι σε μια ξένη χώρα και θέλεις να μιλήσεις με τους ντόπιους. ‘Οταν συνεννοείσαι μέσω ξεναγού ή αρχηγού γκρουπ, η κουβέντα περιορίζεται στα ψώνια, τα αξιοθέατα και τα έθιμα. ‘Οταν μιλάς τη γλώσσα γνωρίζεις καθημερινούς ανθρώπους, σου δείχνουν τα καλά στέκια, κάνεις φίλους, κατανοείς τη ζωή του τόπου. Είσαι ταξιδιώτης, όχι τουρίστας.

Οι γλώσσες δείχνουν ωραία και στο βιογραφικό σου. Είναι χρήσιμες στο χώρο εργασίας, ειδικά αν πρέπει να επικοινωνείς με συνεργάτες διεθνώς ή να χειρίζεσαι ευαίσθητες πληροφορίες. Μπορείς να βρεις  πηγές για οποιαδήποτε έρευνα, να έχεις πρόσβαση σε μεγαλύτερες βάσεις δεδομένων και εκτεταμένη βιβλιογραφία, να εκμεταλλευτείς το ίντερνετ, να επικοινωνήσεις άμεσα με αλλοδαπούς, να κινηθείς επαγγελματικά  στο εξωτερικό με αξιώσεις. Οι γλώσσες σε διευκολύνουν στα ταξίδια, στις ανώτερες σπουδές, στον τουρισμό…

Όταν ήμουν οχτώ, ο μπαμπάς και η μαμά αποφάσισαν ότι έπρεπε να μάθω αγγλικά. Στα δέκα, ζήτησα πλέον εγώ να μάθω γαλλικά.

Κάπου στη μέση της εκμάθησης ανακάλυψα τη γλύκα του να καταλαβαίνεις τους ιδιωματισμούς και τα λογοπαίγνια στην πρωτότυπη γλώσσα.

‘Αξιζε κάθε βαρετό βιβλίο γραμματικής, κάθε ατέλειωτη λίστα με άχρηστες λέξεις, κάθε διαγώνισμα και κάθε κασέτα. ‘Εβλεπα ταινίες χωρίς να νοιάζομαι για τους οικτρούς υπότιτλους.

Έχω καταπιαστεί με μερικές γλώσσες, αλλά δε νομίζω να τις φτάσω στο επίπεδο των δυο πρώτων (χρονικά). Μπορεί να μην έχει νόημα, να παιδεύομαι άδικα και καλύτερα “να κοίταζα για κανένα μεταπτυχιακό”, όπως μου λένε όλοι. Όμως μ’αρέσει που, όταν δηλώνω “αυτά είναι κινέζικα για μένα”, λέω ψέμματα. Το “it’s all greek to me” δεν το πιστεύουν οι αγγλόφωνοι, λόγω προφοράς :

( Λατρεύω τα ψώνια όπως όλες οι γυναίκες αλλά, αν κέρδιζα το τζόκερ, θα ξόδευα τα περισσότερα για γλώσσες και μετά θα γυρνούσα τον κόσμο. Για να κάνω πρακτική και μόνο, καταλαβαίνετε…

Παγκόσμιο σενάριο – Μέρος Ι

 

Παγκόσμιο σενάριο- αρχικές σημειώσεις

Παγκόσμιο σενάριο – Μέρος Ι

Τόπος, κατάσταση και χαρακτήρες

Το πετρέλαιο, που υπήρξε για πολύ καιρό η κινητήρια δύναμή μας, δεν είναι ανανεώσιμο. Κι όπως ακριβώς μια εταιρεία δεν αγοράζει καινούρια φαξ και το παλεύει μέχρι να αχρηστευτούν τελείως τα παλιά, έτσι και οι χώρες δεν φροντίζουν να επενδύσουν σε νέες τεχνολογίες, αν δεν εξαντλήσουν μέχρι και την τελευταία σταγόνα πετρελαίου.

Δεν εννοώ φυσικά ότι θα επένδυαν σε ανανεώσιμες πηγές, αλλά σε φυσικό αέριο- να μην αλλάζουμε και συνήθειες. Το φυσικό αέριο ήδη εξυπηρετεί βιομηχανικές και οικιακές ανάγκες και υπαγορεύει συμμαχίες και προγράμματα, ώσπου να βρεθεί άλλη, πλήρως διαθέσιμη πηγή. Με το “πλήρως διαθέσιμη” εννοώ κάποια που δε θα επηρρέαζει το οικονομικό status quo. Μπορεί να ακούγεται σκληρό, αλλά οι ισορροπίες πρέπει να διατηρηθούν. Δεν είναι δίκαιο μερικές χώρες να παίρνουν όλα τα λεφτά και οι άλλες να παλεύουν να επιβιώσουν, αλλά η αλλαγή πρέπει να γίνει βαθμιαία. Είναι σαν να είσαι στην έρημο, να πεθαίνεις για νερό και  να βρίσκεις μια όαση. Πρέπει να κρατηθείς (να το βράσεις/απολυμάνεις) και να το πιείς γουλιά γουλιά για να μην το βγάλεις.

Δεν είναι ωραίο να είσαι αναπτυσσόμενη χώρα. Οι άλλες χώρες σου κολλάνε παρατσούκλια “Είσαι ο Τρίτος Κόσμος, νιανιανιανιανια”, σου παίρνουν τις πρώτες ύλες για τη βιομηχανία τους και σε πληρώνουν με υπερτιμημένα προϊόντα, λιμό, ταξιδιωτικές οδηγίες, πρόστιμα και προληπτικές επιθέσεις. Αλλά η απότομη μεταβολή, η αλλαγή της κατάστασης μέσα σε λίγους μήνες, θα ήταν καταστρεπτικό πείραμα. Αν αποσυντονίσεις τις σημερινές πλούσιες χώρες, ποιος θα επενδύσει στη δική σου; Οι χώρες που θα πλουτίσουν με τη νέα κατάσταση; Δεν το νομίζω. Θα είναι πολύ απασχολημένες με τον εμφύλιο που θα ξεκαθαρίσει ποια θα είναι η νέα ελίτ τους και με τους γείτονες που θα αμύνονται ή θα επιτίθενται ανάλογα με τις συγκυρίες.

Για μια στιγμή! Δεν πίστευες ότι οι αλλαγές θα γίνουν ειρηνικά, έτσι δεν είναι;

Έχουμε κι άλλο ένα πρόβλημα. Πες ότι αρχίζουμε να χρησιμοποιούμε ηλιακή ενέργεια από αύριο το πρωί. Λογικά θα ωφελούνταν χώρες σαν την Αιθιοπία, που θα άρχιζαν να πουλούν λιακάδα για νερό, φαγητό, φάρμακα και Louis Vuitton. Αντί για αυτό θα έχουμε επαναστάσεις, μάχες, εξωφρενικά πλούσια ελίτ και πολίτες που θα λιμοκτονούν, ενώ μεγάλες διεθνείς εταιρείες θα αγοράζουν φτηνά, θα πουλούν ακριβά και θα συγκεντρώνουν όλα τα κέρδη.

Οι εταιρείες θα είναι αναπόφευκτα ξένες, αφού για να επενδύσεις με αξιώσεις πρέπει να διαθέτεις (ή να κλέψεις) το αρχικό ποσό.

Η δύναμη θα παραμείνει για πολύ καιρό κατανεμημένη ως έχει και το μόνο που θα αλλάζει θα είναι η ομάδες που θα τη νέμονται.

Δε μπορώ να φανταστώ ως επενδύτρια μια χώρα με  κατοίκους εξαθλιωμένους, που πεθαίνουν της πείνας, αγνοούν βασικούς κανόνες υγιεινής και έχουν χαμηλότατο μορφωτικό επίπεδο. Οι πλούσιοι της κάθε πρωτεύουσας δεν αποτελούν αντιπροσωπευτικό δείγμα. Αν μια χώρα θέλει να αναπτύξει τις δομές της χωρίς να βουτηχτεί στα χρέη, θα προγραμματίζει, θα χτίζει και θα επενδύει για χρόνια. Ας μην ξεχνάμε ότι τα αναπτυγμένα κράτη έχουν κι αυτά τους άπορους, τους άστεγους και τους άνεργους τους. Κοινωνική ασφάλιση; Ποια κοινωνική ασφάλιση; Αν μου έδιναν τώρα όσα μου κρατάνε για το ΙΚΑ, δε θα τη χρειαζόμουν καν τη σύνταξη.

Αν αλλάξει απότομα ο τρόπος που κινείται το χρήμα, μερικές ανεπτυγμένες χώρες θα χρεωκοπήσουν. Πολλοί θα ήθελαν να δουν  κράτη όπως οι ΗΠΑ να γονατίζουν, ειδικά απ’όταν αρχισαν να φέρονται σαν τρελλαμένοι καουμπόις. Αλλά κάτι τέτοιο θα προκαλούσε γενικό πανζουρλισμό: ακόμα περισσότερη αστάθεια, ανεργία και πόλεμο. Βάλε και τις αγορές που θα κλείσουν, τις χώρες που θα χρεωκοπήσουν μέχρι να βρουν άλλον εισαγωγέα, τις χώρες που θα βρουν ελεύθερο πεδίο δράσης, τις υπηρεσίες και τους οργανισμούς που θα πάψουν να λειτουργούν και θα αφήσουν έκθετους τους πολίτες…

Είναι λογικό να αναποδογυρίσουμε τον κόσμο, ελπίζοντας να βγει κάτι καλό από το πείσμα; Ποιός θα πάρει τη θέση των κρατών που θα γκρεμιστούν; Πως ξέρουμε ότι θα υπάρχει διαφορά;

Παγκόσμιο σενάριο – Αρχικές σημειώσεις

Οι πολιτικές, κοινωνικές, θρησκευτικές και περιβαλλοντικές ταινίες έχουν μεγάλη πέραση στο σινεμά και την τηλεόραση. Δε χρειάζεται καν να είναι καλογραμμένες, καλογυρισμένες και προϊόντα σωστής έρευνας.  Πιέζεις τα κατάλληλα κουμπιά (Εκκλησία, τρομοκρατία, κοινωνικός ρατσισμός), θίγεις ανθρώπους που θα κάνουν τόσο ντόρο ώστε να μη χρειάζεσαι πολλά για μάρκετινγκ και βλέπεις τις παραγωγές σου να σπάνε τα ταμεία και να γίνονται σημείο αναφοράς.

Με την ίδια λογική θα γράψω κι εγώ το παγκόσμιο σενάριο (που νομίζω ότι γυρίζεται τώρα που μιλάμε) και θα μπλέξω υποθέσεις, αλήθειες, υποψίες κι απόψεις με τις παρατηρήσεις μου.

(Η χαρά της συνομωσιολογίας, δηλαδή)

Παγκόσμιο σενάριο – Μέρος Ι

Παγκόσμιο σενάριο – Μέρος ΙΙ

Παγκόσμιο σενάριο – Μέρος ΙΙΙ

Παγκόσμιο σενάριο – Μέρος ΙV

Μύθοι και θρύλοι

Έχω ακούσει ψαράδες να  καυχιούνται ότι έπιασαν το μεγαλύτερο ψάρι της περιοχής ή ότι έπεσαν σε φοβερά κύματα δέκα μίλια από την ακτή. Χρόνο με το χρόνο η ιστορία αλλάζει, εξελίσσεται κι επαναλαμβάνεται στο τάβλι, στο καφενείο, στις συναντήσεις του σογιού και στο οικογενειακό τραπέζι. Κάθε φορά τα ψάρια είναι μεγαλύτερα. Η μαρίδα γίνεται σαρδέλα, τσιπούρα και κατόπιν καρχαρίας. Τα κύματα ξεκινούν από μισό μέτρο και καταλήγουν σε σκοτεινή τρικυμία (που ξέσπασε κάποια ήρεμη, αυγουστιάτικη μέρα).

Έχω ακούσει παιδάκια του νηπιαγωγείου να περιγράφουν στους φίλους τους πόσο μεγάλο, άγριο και επικίνδυνο ήταν το δυο μηνών κουτάβι που τα κυνήγησε μακριά από τα δέντρα του γείτονα. Όσο μεγαλώνουν κι αυτά και οι φίλοι τους μεγαλώνει και το σκυλί, αποκτά κόκκινα μάτια, κοφτερά δόντια, αφρούς  στο στόμα κι αφεντικό με καραμπίνα.

Τώρα φαντάσου ότι όλα αυτά συνέβησαν πριν απο 150 χρόνια κι ότι όσοι εμπλέκονταν ήταν πλούσιοι και γνωστοί.

Η βάρκα του ψαρά γίνεται μικρό πλοίο που ανοίχτηκε στη θάλασσα. Το γενναίο πλήρωμα αντιμετώπισε γιγάντια χταπόδια και μέδουσες – δολοφόνους, αλλά έφερε ότι χρειάζεται για να χορτάσει μια μικρή πόλη κι έπιασε και το ψάρι που είχε καταπιεί το βασιλικό δαχτυλίδι. Τα δέντρα του γείτονα είναι εξωτικά, φερμένα με προσοχή, εξυπνάδα και κόπο από κάποια μακρινή χώρα που δεν υπάρχει στο χάρτη. Το κουτάβι γίνεται κοπάδι από σκυλιά κι η καραμπίνα μικρός στρατός από υπηρέτες. Βάλε και μερικούς λύκους και κερδίζεις το Όσκαρ σεναρίου.

Ας πούμε ότι αυτά έγιναν πριν 600 χρόνια. Προσθέτουμε γοργόνες, μαγικά σανδάλια, δράκους, νάνους, αγγέλους, άγιους σταυρούς, χρυσά φρούτα, δικέφαλα λιοντάρια με αετίσια φτερά, πλοία που χτυπήθηκαν από τρομερούς κυκλώνες και χάθηκαν σε πυκνή ομίχλη για να ξεβραστούν στο νησί με τις ραδιούργες νεράιδες και τα θεραπευτικά βότανα.

Να συνεχίσω;

Δε λέω ότι πιστεύω τις ιστορίες τους, υποψιάζομαι ότι την περισσότερη ώρα θα λιάζονταν και θα μιλούσαν για την πιο πρόσφατη καυτή ντίβα της πίστας, αλλά δέχομαι ότι αυτοί οι άνθρωποι πήγαν για ψάρεμα, έπιασαν κάτι μεγάλο, έπεσαν σε καμιά δίνη ή υπόγεια πηγή, ταράχτηκαν λιγάκι και γύρισαν σπίτι τους να διηγηθούν τα νέα. Μπορεί το παιδάκι να το παρατράβηξε λίγο με τις περιγραφές, αλλά αυτό δεν είναι λόγος να μην δέχομαι τα σκυλάκια, τα δέντρα ή τους γείτονες με κήπο. Επειδή έχουμε έναν μονόκερο και ένα άλογο στο ίδιο μυθιστόρημα, σημαίνει ότι δεν υπάρχουν άλογα;

Κάποιος έχτισε ένα ωραίο ξενοδοχείο στο Λοχ Νες, κάποιος έχτισε την συμπληρωματική παμπ κι από τότε οι ντόπιοι βλέπουν το τέρας δυο φορές την εβδομάδα. Δε θα αρνηθούμε την ύπαρξη της Σκωτίας και των κιλτ επειδή αμφιβάλλουμε για τη Νέσι.

(Εδώ βλέπετε την παγωμένη έκφραση της passer-by καθώς κοιτάζει μια φολιδωτή ουρά να χάνεται στη λασπωμένη λίμνη :Ρ )

Ο δίσκος του Νεύτωνα

Μερικοί άνθρωποι διαθέτουν μόνο δυο κουτάκια για να τακτοποιούν τις σκέψεις τους: τα πάντα είναι είτε άσπρα είτε μαύρα.  Μπορεί να φαίνεται πρακτικό στην καθημερινή μας ζωή, αλλά αυτό δε σημαίνει οτι μπορεί να εφαρμοστεί παντού και να είναι και δίκαιο. Για κάνε όμως πως σκέφτεσαι διαφορετικά από τα καθιερωμένα…

Χρησιμοποιούμε διακρίσεις  όπως ‘καλό-κακό’, ‘Ανατολή-Δύση’, ‘αλήθεια-ψέμα’, ‘άμυνα-επίθεση’, ‘κομμουνισμός-καπιταλισμός’, ‘έγκλημα-δικαιοσύνη’, ‘επιστήμη-θρησκεία’, ‘ηθική-ανηθικότητα’, ‘εχθροί-συμμάχοι’, ‘δικά μας-δικά τους’… Αν κάτι δεν είναι άσπρο, γίνεται αυτομάτως μαύρο. Ή παρουσιάζεται ως μαύρο, για να επιβεβαιωθεί  η ύπαρξη του άσπρου.

Που είναι το μπλε, το ροζ, το μωβ, το πορτοκαλί; Τι σημαίνει ‘Ανατολή’ για τον Ισπανό και τι για τον Χαβανέζο; Για τον Γιαπωνέζο; Τι σημαίνει ‘ειρήνη’ για μια κατεχόμενη χώρα και τι για την Ελβετία; Γιατί οι επιστήμονες να μην πρέπει  να πιστεύουν σε θεό και τα θρήσκα παιδιά να μην πρέπει να μαθαίνουν βιολογία;

Γιατί κάποιος που δέρνει τα παιδιά του “τα μαθαίνει να σέβονται” κι η γυναίκα του, αν ζητήσει διαζύγιο, είναι ‘ανήθικη σκύλα’; Τα θύματα ενός πολιτικού συστήματος νιώθουν λιγότερο τον πόνο απ’ότι εκείνα ενός άλλου; Πεθαίνουν λιγότερο οι άμαχοι της μιας πλευράς απ’ ότι αυτοί της άλλης; Ο φόνος σαφώς είναι αμαρτία, αλλά γιατί να μην υπάρχει διαφορά ανάμεσα στον επαγγελματία εκτελεστή και κάποιον που προσπαθεί να προστατέψει ένα μωρό; Γιατί αυτοί που πουλάνε cd να εντάσσονται στους εγκληματίες και αυτοί που πουλάνε όπλα να είναι μέρος του jetset;

Αν ο κόσμος είχε στ’αλήθεια μόνο δυο όψεις, θα ήταν απίστευτα βαρετός. Ευτυχώς έχει περισσότερες. Ακόμα και οι ασπρόμαυρες ταινίες δε φτιάχνονται με άσπρο-μαύρο αλλά με αποχρώσεις του γκρι. Η ντουλάπα μου δεν έχει ‘άσπρα’ πουκάμισα. ‘Εχει άσπρα, κρεμ, ζαχαρί, ιβουάρ, περλέ, αχνά ροζ πουκάμισα.

Ποιος αποφασίζει ποια χρώματα ‘ταιριάζουν’ στη σύνθεση του κόσμου και ποια όχι; Ακόμα κι αν θες έναν ασπρόμαυρο κόσμο, πρέπει να διαθέσεις απ’ όλα τα χρώματα. Είτε θα τα προβάλλεις και θ’ αντανακλώνται, είτε θα τα απορροφάς και θα αφομοιώνονται.

Ασχολούμαστε με τα επουσιώδη και αμελούμε τα ουσιώδη.

Έχω πει ότι θα έκανα μικρές αλλαγές και προσπάθειες προκειμένου να προστατέψω το περιβάλλον, αλλά αντιδράσεις όπως του Lonely Planet  τις βρίσκω υπερβολικές. Θέλω να ταξιδεύω άνετα. Δεν δέχομαι να επιστρέψω στον ταξιδιωτικό Μεσαίωνα, τον τοπικισμό και την απομόνωση των φεουδαρχικών κοινωνιών. Δεν ξέρω αν τα αεροπλάνα όντως προκαλούν οικολογική καταστροφή. Μερικοί επιστήμονες λένε πως ναι, άλλοι θεωρούν ότι δεν υφίσταται καν θέμα αλλαγής του κλίματος.

Μ’αρέσει να ταξιδεύω με πλοίο, μπορώ να αντέξω μέχρι οχτώ ώρες σε λεωφορείο του ΚΤΕΛ, λατρεύω τις εκδρομές με αυτοκίνητο. Γιατί να πάρω αεροπλάνο για ταξίδι 200 χιλομέτρων; Πως θα χαρώ την διαδρομή αν την κοιτάζω από ψηλά; Πως θα ξεκουραστώ σ’ ένα μικρό καφενείο στην άκρη του δρόμου και πως θα πιάσω κουβέντα με την κυρία που φτιάχνει τον καφέ και θέλει να μου δώσει ρίζες μαντζουράνα για τη γλάστρα; (να θυμηθώ να ποτίσω τη μαντζουράνα μόλις βγω από το μπλογκ)

Δεν απαιτώ από τους άλλους να μειώσουν τα σκουπίδια τους, να οδηγούν λιγότερο και ν’ αποφεύγουν τα λιπάσματα για να το κάνω κι εγώ, ούτε θέλω να χτίζονται οι καμμένες εκτάσεις αντί να αναδασώνονται. Υποστηρίζω τα “πράσινα” αυτοκίνητα, τις εναλλακτικές μεθόδους παραγωγής ενέργειας κι άλλα τέτοια οικολογικά.

Αλλά αν ήταν να ταξιδέψω στο εξωτερικό, θα έπαιρνα αεροπλάνο. Ούτε οι μέρες της άδειάς μου επαρκούν, ούτε έχω σκοπό να ταλαιπωρηθώ. Δε βλέπω γιατί τα δυο ταξίδια ανά έτος που θα κάνει ο τουρίστας για να πλατύνει τους ορίζοντές του βλάπτουν το ίδιο με τα εβδομαδιαία επαγγελματικά ταξίδια που κάνει κάποιος για τα λεφτά.

Αν εγώ πρέπει να γνωρίσω την Κίνα μεσω του National Geographic, τότε κι ο μάνατζερ πρέπει να περιοριστεί στη βιντεοδιάσκεψη.

 

Θεωρίες

Δεν είμαι επιστήμονας και οι περισσότερες σπουδές μου ήταν στα φιλολογικά. Τα μαθηματικά και  η φυσική μου περιορίζονται σ’ ότι έμαθα στο σχολείο και σε κάτι σκόρπια μαθήματα εξ αποστάσεως. Επομένως, καταλαβαίνω μόνο τα πολύ βασικά και δεν διανοούμαι καν να ασχοληθώ με εξειδικευμένη βιβλιογραφία. Όταν πρέπει να μπω σε λεπτομέρειες, στηρίζομαι στα ακαδημαϊκά διαπιστευτήρια του συγγραφέα και στην επαγγελματική του εμπειρία. Προσπαθώ επίσης να διαβάζω και την άλλη άποψη, αν είναι διαθέσιμη και γραμμένη σε κατανοητή γλώσσα. Εχω, φυσικά, τις προτιμήσεις μου. Οι προσωπικές μου απόψεις καθορίζουν τις επιλογές μου και το θεωρώ κάτι φυσικό και ανθρώπινο. Τελοσπάντων. Δε με νοιάζει τόσο για τις διάφορες θεωρίες, αλλά για τις εφαρμογές και τις επιπτώσεις τους.

Το πράγμα αλλάζει λίγο όσον αφορά τα περιβαλλοντικά. Συνεχίζω να μην καταλαβαίνω τα επιστημονικά στοιχεία’ τα πιθανά λάθη τα αφήνω στους συναδέλφους των συγγραφέων, που τα διορθώνουν με πολύ πάθος. Αν οι επιστήμονες που παρουσιάζουν αντίθετα στοιχεία δεν ακολουθούσαν απροκάλυπτα την πολιτική τους ατζέντα, θα μου φαίνονταν πιο εμπιστοσύνης κι αν οι “περιβαλλοντολόγοι” δεν ήταν απόλυτοι και ριζοσπάστες θα τους έπαιρνα πιο σοβαρά.

Ίσως να μην πρόκειται για  τόσο επείγον ή τόσο μεγάλης έκτασης πρόβλημα, αλλά οι ενδείξεις υπάρχουν και ξεπροβάλλουν εδώ κι εκεί. Η σαφήνεια και η αποδειξιμότητα των θεωριών μπορεί να είναι πρώτης προτεραιότητας για την επιστημονική κοινότητα, αλλά εμένα δε με ενδιαφέρουν οι λεπτομέρειες για την ηλιακή δραστηριότητα ή το αν οι ξηρασία οφείλεται αποκλειστικά στον ανθρώπινο παράγοντα. Θέλω να ξέρω που βρισκόμαστε και τι κάνουμε γι’αυτό. Η καταστροφή των βιότοπων και οι επιπτώσεις της στη βιοποικιλότητα θέλουν πολύ συζήτηση, που μάλλον θα κάνω σε άλλο ποστ. Μπορώ όμως να μιλήσω για τις προσωπικές μου παρατηρήσεις.

Πριν δεκαπέντε χρόνια παρακολουθούσαμε με την αδερφή μου το θερμόμετρο για να δούμε αν ο υδράργυρος θα πλησιάσει το όριο των 40 βαθμών. Τώρα κλείνομαι σε ένα δωμάτιο με αιρκοντίσιον και παίρνω χαπάκια για το αλλεργικό, ενώ έξω η πόλη ψήνεται στους 45 βαθμούς.  Άλλα πράγματα έλεγαν τα σχολικά μου βιβλία για το  “μεσογειακό κλίμα”.

Βέβαια έγραφαν κι ότι η Ελλάδα είναι χώρα με πολύ πράσινο και δάση, ενώ εγώ το μόνο που βλέπω είναι πολυκατοικίες και ξενοδοχεία – κι όχι αποκλειστικά στην Αθήνα. Κάηκαν τόσα δάση, που οι ιδιοκτήτες ξενοδοχείων σε “ειδυλιακές, καταπράσινες τοποθεσίες” δεν ξέρουν από που τους ήρθε. Γιατί να πληρώσω δωμάτιο στην κορυφή ενός φαλακρού  βουνού, με θέα τα ίδια μου τα απόβλητα που χύνονται στην παραλία απο κάτω; Λυπάμαι, αλλά θα πάω αλλού. Πιθανότατα στο εξωτερικό.

Τα κρούσματα καρκίνου και παρόμοιων ασθενειών φαίνεται οτι έχουν αυξηθεί. Μπορεί η διαπίστωση αυτή να οφείλεται σε πιο αξιόπιστες μεθόδους στατιστικής, στην πρόοδο της ιατρικής τεχνολογίας ή στον πιο εμπεριστατωμένο προληπτικό έλεγχο χάρη στον οποίο αποκαλύπτονται πλέον και καταγράφονται. Μπορεί όμως να οφείλεται και στις κακές διατροφικές συνήθειες, στη χρήση συσκευών όπως τα κινητά, στα βλαβερά μέταλλα που συσσωρεύονται στον οργανισμό μέσω της διατροφικής αλυσίδας ή στην απευθείας έκθεση στον ήλιο με ελάχιστη προστασία από τα εναπομείναντα ατμοσφαιρικά  ’φίλτρα’.

Δεν πρόκειται για τις μοναδικές ενδείξεις που  εντυπωσιάζουν κάποιον μη επιστήμονα (όπως εμένα για παράδειγμα), αλλά νομίζω οτι είναι αρκετές προς το παρόν. Βλέπω πως βλάπτει το κουτάκι του αναψυκτικού που πετάω κάτω και πως η πυρκαγιά και η καταστροφή μιας λίμνης άλλαξαν το τοπίο (της οικονομίας) στην ιδιαίτερη πατρίδα μου. Δε βλέπω τι είδους άμεσο πρόβλημα προκαλεί η ανακύκλωση και οι απέρριτες συσκευασίες, ούτε σε τι βλάπτει να περπατάς μέχρι το μανάβη.

Μέχρι να αποδειχτεί ποια ομάδα επιστημόνων έχει δίκιο, θα παίζω συντηρητικά και θα κάνω ό,τι μου φαίνεται πως βλάπτει λιγότερο και είναι εύκολο να ενταχθεί στην καθημερινή μου ζωή. Δεν πρόκειται, δηλαδή, να γίνω χορτοφάγος, αλλά ούτε και να υποστηρίζω την υπεραλιεία και το κυνήγι ειδών προς εξαφάνιση.